مقدمه: کودکی یکی از حساس ترین دوران زندگی، فرصتی برای رشد و پرورش همه جانبه است، درنتیجه؛ حفظ سلامت جسمی و روانی در این دوره از اهمیت شایانی برخوردار می باشد . حق بر سلامتی از جمله موضوعات مهم و کلیدی در عرصه ملی و بین المللی است که با توجـه بـه موقعیت حساس کودکان(شرایط جسمی و روحی)، توجـه بـه ایـن موضـوع برای این قشر، اهمیتی دو چندان می یابد. با توجه به اینکه «رساله حقوق و صحیفه سجادیه» نماد یک منشور حقوقی کامل و جامع برای بشریت است، بررسی حق بر سلامت کودکان در این دو اثر ارزشمند، هدف پژوهش حاضر می باشد.روش کار:این تحقیق کیفی و از روش تحلیل محتوا بهره برده است.یافته ها: یافته های تحقیق نشان می دهد .حق بر سلامت در اسناد بین اللملی دارای ابعاد گوناگون جسمی، روانی و حتی معنوی و اجتماعی اسـت.این حق در صحیفه سجادیه و رساله حقوق امام سجاد 7 به موضوع «حق بر سلامت با رویکرد دینی و اخلاقی و معیارهای آن در تمامی ابعاد و ساحت های وجودی انسان» پرداخته شده و این حق، در کنار جنبه های متعدد حقوق معنا می یابد که توجه و دقت در این جنبه سلامت، فراتر از آنچه در اسناد بین المللی آمده است می باشد . لذا حق بر سلامت در نگرش دینی، علاوه بر وضع و ارائه قوانین، به فضاسازی و ارائه طریق در این زمینه نیز پرداخته است

در حال حاضر، با توجه به اهمیت خانواده و معرفی روش های جدید کمک باروری، تزاحم حق های زوجین به ویژه در حوزه تولید مثل و سلامت اهمیت ویژه ای یافته است. یکی از این موارد، تزاحم حق تولید مثل زوج با حق سلامت زوجه است. بر همین اساس، پرسش اساسی در این پژوهش آن است که چگونه با روش های حل تزاحم، می توان تزاحم این دو حق را رفع نمود و زوجین را در استیفای حق خود یاری کرد؟ روش این پژوهش، روش توصیفی تحلیلی است و گردآوری داده در این پژوهش به روش کتابخانه ای صورت گرفته است. نتایج این پژوهش نشان می دهد در بسیاری از موارد در بسیاری از موارد تزاحم، حق سلامت زوجه بر حق تولید مثل زوج مقدم است، زیرا حق سلامت زوجه جزء حقوق گذشته و همچنین حقوق مربوط به حیات است. علاوه بر این، بر اساس قاعده لاضرر زوج نباید به واسطه استیفای حق خود، به زوجه صدمه وارد کند. در نهایت، بر اساس راه کار تراضی، زوج می تواند برای استیفای حق تولید مثل خود مجدد ازدواج کند یا اساسا از استیفای حق خود خودداری کند.

1زمینه و هدف: دسترسی به خدمات بهداشتی و درمانی، حقی بنیادین است که به دلیل تعلق آن به حوزه حقوق رفاهی و اجتماعی، توانایی آن در اقامه دعوی از زمان پیدایش این دسته از حقوق مورد مناقشه قرار گرفته است. ابعاد گسترده حق بر سلامت و جایگاهی که در پیشبرد آرمان های حقوق بشری دارد، به قدری است که هرگونه اهمیت قائل شدنی برای آن به دلیل اهمیتی است که کرامت ذاتی انسان ها دارد. گاه برخی موانعی که بر سر راه توسعه حقوق بین الملل سلامت چه در مرحله قانونگذاری و چه در مرحله ضمانت اجرایی و طرح دعوا وجود دارد، منشأ آن وجود تقابل میان حق بر سلامت که از حقوق بشری است، با حق های دیگر می باشد. این نوشتار بر آن است که از وجود تزاحم یا تقابل میان حق بر سلامت با حق هایی همچون حق بر تجارت آزاد و حق بر امنیت پرده بردارد. روش: این پژوهش به روش اسنادی و کتابخانه ای به جمع آوری داده ها پرداخته و با تحلیل محتوای آرا و تصمیمات مورد رسیدگی، بر آن است که به تقابل مورد ذکر بپردازد. ملاحظات اخلاقی: در تمام مراحل نگارش پژوهش حاضر، ضمن رعایت اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شده است. یافته ها: این نوشتار درصدد است به این سؤال که حقوق بین الملل و رویه مراجع حل و فصل اختلافات بین المللی، چگونه در تعارض و بعضاً تقابل میان اصول تجارت آزاد، امنیت و حق بر سلامت، به برقراری تعادل نائل شده است، بپردازد. نتیجه گیری: حقوق بین الملل مراجع حل و فصل اختلافات بین المللی، حق سلامت را در سلسله مراتب هنجاری نسبت به اصل آزادی تجارت اولی می دانند، اما در موارد تقابل این حق با اصل امنیت، هنوز به یقین نمی توان گفت جامعه جهانی به وحدت نظر درباره ترجیح حق بر سلامت رسیده است.

1زمینه و هدف: امروزه استفاده از منابع، امکانات و فرصت های جامعه منوط به داشتن اسناد هویتی است و افراد بی شناسنامه از بسیاری از حقوق خود محرومند. کودکان بی شناسنامه به علت آسیب پذیری بیشتر از لحاظ جسمی و روانی و وابستگی به سایرین برای حقوق خود به توجه ویژه نیاز دارند. در این مطالعه به بررسی وضعیت حق سلامت کودکان بی شناسنامه ساکن در ایران پرداخته شده است. روش: اطلاعات این مطالعه کیفی به روش کتابخانه ای با استفاده از کتب، مقالات، اسناد و مستندات قانونی و گزارشات عملکرد مرتبط با موضوع حق سلامت کودکان در سال 1402 گردآوری شده اند. زبان اسناد فارسی و انگلیسی بوده است. متن اسناد بررسی و تحلیل و کدبندی شده و در نوشتن گزارش نهایی مورد استفاده قرار گرفته است. ملاحظات اخلاقی: در همه مراحل پژوهش، اصالت متون مورد استفاده و صداقت و امانتداری در اعلام نتایج مورد توجه قرار گرفته است. یافته ها: با وجود قوانین حمایت کننده، دسترسی کودکان بی شناسنامه به خدمات بهداشتی و درمانی کافی نیست. این کودکان معمولاً در خانواده های با سطح پایین اقتصادی و اجتماعی زندگی می کنند که توان پرداخت هزینه های درمانی و بیمه را ندارند. آن ها به علت نداشتن مدارک هویتی، تحت پوشش سازمان های حمایتی نیز نیستند. زندگی در سکونتگاه های ناایمن و غیر بهداشتی، کار در سنین پایین در کارگاه های غیر مجاز و خیابان، نداشتن سرپرست یا بدسرپرستی و احساس انزوا و طردشدگی از جامعه فقط بخشی از تهدیدکننده های سلامتی این کودکان است. نتیجه گیری: دسترسی کودکان بی شناسنامه به خدمات بهداشتی و درمانی با چالش مواجه است. وضعیت حق سلامت و سلامتی این کودکان نیاز به بررسی دقیق دارد. شناسایی این کودکان و اعطای مدارک شناسایی و نه لزوماً ملیت ایرانی می تواند زمینه ساز برنامه های بهبود وضعیت زندگی و سلامت این کودکان و ارتقای امنیت ملی شود.

«زبان حقوقی» تکیه گاه استدلالی محکمی برای دفاع از سلامت فراهم کرده است؛ به طوری که، قواعد حقوق بشر، به عنوان عمده ترین ارزش سیاسی جهانی شدن، در قلب تیوری و عمل گفتمان سلامت عمومی، جای گرفته است و قدرت لازم الاجرابودن آن می تواند به تضمین توزیع عادلانه ی منابع سلامت در کشورها کمک کند؛ در عین حال، حق سلامت، حق-ادعایی که در اسناد بین المللی و ملی شناسایی شده است، خود مستلزم پیش شرط هایی است که بدون وجود زمینه ی مناسب فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی و به طور کلی، عوامل شکل دهنده ی «زمینه ی زندگی مردم»، تحقق نمی یابد؛ به عبارتی، استدلال با زبان حقوقی برای سلامت، می تواند با خود، استدلال حق بر تعیین کننده های سلامت را به دنبال داشته باشد؛ از همین رو، این مقاله با اتخاذ رویکردی معرفت شناسانه، روایتی حقوقی از منطق حکمرانی برای سلامت ارایه می کند که چشم اندازی تازه از مباحث «حق سلامت» پیش رو گذاشته است و با استدلال هایی قدرتمند، نشان می دهد که سیاست گذاری سلامت، باید مبتنی بر فهم موضوعاتی باشد که تاثیراتی عمده بر سلامت مردم دارند؛ موضوعاتی که با عنوان عوامل «تهدیدکننده ی سلامت»، «محافظت کننده ی سلامت» و «ارتقادهنده ی سلامت» توصیف می شوند؛ گرچه، مطالبه ی ادعایی حق سلامت، به مثابه «حق لازم الاجرای فردی»، انتقاداتی را هم در پی داشته و ممکن است موانع و محدودیت هایی نظری و عملی پیش روی تحقق کامل این حق بشری وجود داشته باشد.

هدف: هدف از پژوهش حاضر بررسی ابعاد حقوقی حق بر سلامت در حقوق بشر بود. مواد و ورش ها: روش انجام پژوهش به شیوه توصیفی تحلیلی با گردآوری منابع است. یافته ها: سلامت و حق برخورداری از زندگی سالم، از حقوق مسلم شهروندی محسوب می شود به نحوی که از شاخصه های اصلی جامعه ایده آل، داشتن وضعیت سلامت مطلوب است. از اینرو با عنایت به اهمیت و جایگاه آموزش در نظام بین الملل حقوق بشر می توان چنین اذعان نمود که بهره مندی از سایر حقوق بنیادین بشری نظیر حق بر سلامت و بهداشت عمومی در برخورداری از آموزش حقوق بشر امکان پذیر خواهد بود. نتیجه گیری: بر اساس یافته ها نتایج نشان داد رویکرد دولت ها در خصوص سلامت و بهداشت عمومی و آموزش آن، حق محور می باشد. لذا عدم توجه به آموزش سلامت و بهداشت عمومی می تواند منجر به آسیب های شدید اجتماعی در جوامع انسانی شود. بنابر این، دولت ها بایستی با بهره گیری از همکاری های بین المللی، ظرفیت های اجرایی خود را جهت بهره مندی افراد جوامع از چنین حقی افزایش دهند.

مقدمه: به عنوان یک انسان، روزانه نگران سلامت خود و کسانی هستیم که به آنها اهمیت می دهیم. صرف نظر از سن، جنس، زمینه اقتصادی اجتماعی یا قومی، سلامت را ابتدایی ترین و اساسی ترین دارایی خود می دانیم. از طرف دیگر، نداشتن سلامت می تواند ما را از رفتن به مدرسه یا محل کار، مسئولیت های خانوادگی یا شرکت کامل در فعالیت های جامعه باز دارد. به همین دلیل مایلیم فداکاری های زیادی انجام دهیم تا زندگی و سلامت طولانی تری برای ما و خانواده های ما تضمین شود. . .

زمینه و هدف: از زمان تدوین منشور ملل متحد کرامت انسانی تاثیر مهمی در ابعاد مختلف هنجارهای حقوق بشری داشته است. به خصوص محاکم داخلی و بین المللی همواره برای تفسیر حق های بشری و توسعه آن ها به کرامت انسانی بعنوان مبنای حقوق بشر تمسک جسته اند. از جمله حق های بشری که محاکم بین المللی برای آن مبنای کرامتی در نظر گرفتند حق بر سلامتی و مراقبه های پزشکی می باشد. در همین راستا در این مقاله بدنبال پاسخگویی به این سوال هستیم که مبنای حق بر سلامتی بعنوان یک حق بشری چیست و ورای نقش مبنایی چگونه می تواند عملا به هنجارسازی در این حق بپردازد. روش بررسی: در این مقاله از روش تحلیلی و توصیفی جهت گرداوری مطالب و نگارش آن استفاده شده است که این موارد در راستای هدف این پژوهش که تبیین ارتباط میان کرامت انسانی و حق بر سلامت می باشد صورت پذیرفته است. در این راستا ابتدا کرامت انسانی تعریف سپس جایگاه آن بعنوان مبنای حقوق بشر تبیین می گردد. متعاقبا تاثیر هنجاری کرامت انسانی بر حق بر سلامت در پرتو اسناد بین المللی و رویه قضایی مورد توجه قرار خواهد گرفت. یافته ها: بی تردید هر نظام حقوقی نیازمند مبنایی نظری است و کرامت انسانی مبنای حقوق بشر در نظام مدرن می باشد. کرامت انسانی با اثرگذاری بر حق بر سلامت بعنوان یک حق بشری، نه تنها چهارچوب های نظری آن را مشخص می نماید بلکه با تفسیر موسع قادر به هنجارسازی و توسیع این حق بشری است. نتیجه گیری: با بررسی اسناد و رویه قضایی مشخص می شود که مبنای حق بر سلامت نه صرفا بقای بشر، بلکه کرامت ذاتی وی می باشد. مبنای کرامتی حق بر سلامت محاکم قضایی را قادر می سازد تا با استفاده از ابزار تفسیر وضعیت های بیشتری را ذیل حق بر سلامتی و مراقبه های پزشکی مورد حمایت قرار دهند.

حق بر سلامت، یکی از مفاهیم بنیادین توسعه است که در کنار سایر حقوق بشری که همه از زیربناهای توسعه هستند مطرح می شود، چرا که از یک سو، سلامتی وابسته به پیش شرط های فراوانی برای حفظ و تداوم است و وضعیتی است که همواره در معرض آسیب بوده و این مساله خود مستلزم جلوگیری یا کاستن از عوامل تهدید کننده می باشد. از سوی دیگر، بازگرداندن سلامتی پس از ابتلا به عوامل تهدید کننده و وجود امکانات و مراقبت های پزشکی در این راستا، لازم می باشد. به عبارتی، علاوه بر اینکه احقاق حقوق سلامتی عمومی و خصوصی در جوامع، از زیربناهای دستیابی به جامعه ای توسعه یافته می باشد، توسعه یافتگی نیز از اصول اولیه احقاق حقوق سلامتی است و همین امر حضور دولت ها در این فرآیند را، به دلایل تضمین دسترسی مالی به خدمات سلامت فردی و عمومی، عدالت در ایجاد شرایط مناسب سلامتی برای افراد، جلوگیری از افتادن افراد در ورطه فقر به خاطر هزینه های سلامتی و...، بسیار پررنگ می کند. بنابراین، در این تحقیق، ضمن بررسی حق بر سلامت و ارتباط این مقوله با فرآیند توسعه، قصد پاسخ به این پرسش را داریم که دولت ها، چه اقداماتی را در راستای احقاق حقوق سلامتی (که از زیربناهای توسعه محسوب می شود) انجام می دهند؟ و آیا عملکرد حکومت جمهوری اسلامی ایران، در راستای احقاق این حق بشری موفق بوده است؟ نتایج تحقیق حاکی از عملکرد مثبت حکومت جمهوری اسلامی ایران در احقاق حقوق سلامتی عمومی و خصوصی افراد می باشد.